Co to jest Microsoft IQ? Kontekst dla agentów – poradnik
Temat: Microsoft AI
Microsoft IQ to wspólna nazwa warstwy kontekstu, z której agenci AI i Microsoft 365 Copilot czerpią wiedzę o Waszej firmie. Nie jest modelem językowym ani jedną licencją. Microsoft Learn dzieli ją na cztery części: Work IQ daje kontekst codziennej pracy w Microsoft 365, Fabric IQ znaczenie danych biznesowych, Foundry IQ wiedzę z dokumentów, a Web IQ informacje z internetu. Każda część ma inny status, inne rozliczanie i innego właściciela w firmie. Dlatego zarząd nie wybiera „Microsoft IQ”, tylko źródło kontekstu dla konkretnego agenta.
Poradnik jest dla zarządu i liderów IT firm od 50 osób, które planują agentów w ekosystemie Microsoft i słyszą o IQ w każdej prezentacji vendora. Skupiam się na trzech częściach budowanych na danych firmy: Work IQ, Fabric IQ i Foundry IQ. Statusy podaję ze stanem na 6.10.2026. Na końcu jest mapa wszystkich wpisów o Microsoft IQ na blogu.
Po co agentowi kontekst
Model językowy zna świat z danych treningowych. Nie zna Waszego cennika, wczorajszego spotkania z klientem ani definicji „aktywnego klienta”, o którą spierają się sprzedaż i finanse. Agent bez kontekstu firmy odpowiada płynnie i ogólnie. Z kontekstem może odpowiadać konkretnie i wskazać źródło.
Czym agent różni się od asystenta i bota, wyjaśnia poradnik o agentach AI. Tu wystarczy jedno: agent planuje kroki i używa narzędzi. Im więcej sam robi, tym ważniejsze, na czym opiera decyzje.
W firmie agent potrzebuje zwykle trzech rodzajów kontekstu:
- kontekstu pracy — kto co ustalił, w jakim mailu, na jakim spotkaniu, kto ma kolejne zadanie,
- kontekstu danych — ile, kiedy, w jakim stanie: zamówienia, dostawy, marża, z uzgodnionymi definicjami,
- kontekstu wiedzy — co obowiązuje: procedura, polityka, umowa, instrukcja w aktualnej wersji.
Microsoft przypisał każdemu z tych rodzajów osobną część IQ. To porządkuje rozmowę o architekturze. Nie zwalnia jednak z pytania, czy źródła są aktualne i kto za nie odpowiada. Agent z dostępem do wszystkiego nadal z równą pewnością zacytuje obowiązującą procedurę i jej wersję z 2019 roku, jeśli obie leżą w tym samym folderze.
Trzy IQ w jednej tabeli
| Work IQ | Fabric IQ | Foundry IQ | |
|---|---|---|---|
| Źródło kontekstu | poczta, kalendarz, pliki, czaty Teams, osoby, a także dane z Dynamics 365 i Power Platform | dane w OneLake, modele semantyczne Power BI, ontologia | dokumenty i indeksy: SharePoint, OneLake, Azure Blob Storage, sieć |
| Na jakie pytanie odpowiada | „Co ustaliliśmy i kto ma kolejny krok?” | „Które zamówienia są zagrożone opóźnieniem?” | „Jaka procedura obowiązuje przy tym wyjątku?” |
| Kto używa | Microsoft 365 Copilot i jego agenci, agenci w Copilot Studio i Foundry, własne aplikacje przez API | analitycy, data agent i operations agent w Fabric, agenci w Copilot Studio i Foundry | agenci w Foundry Agent Service, Microsoft Agent Framework, własne aplikacje, agenci Copilot Studio |
| Status (stan na 6.10.2026) | Work IQ API ogólnie dostępne od 16.06.2026; Work IQ w Copilot Studio w preview | obciążenie IQ w Fabric i ontologia w preview; data agent ogólnie dostępny | część funkcji ogólnie dostępna (API 2026-04-01), część w preview; portale tylko w preview |
| Jak się rozlicza | Copilot Credits według użycia | pojemność Microsoft Fabric | Azure AI Search i modele w Azure według zużycia |
Źródła: Work IQ, ogłoszenie Work IQ API, Fabric IQ, Foundry IQ.
Microsoft podkreśla w FAQ Foundry IQ, że każde z trzech IQ działa samodzielnie, a łączy się je wtedy, gdy agent potrzebuje kilku rodzajów kontekstu. W praktyce to dobra wiadomość: pilot można zacząć od jednego.
Work IQ: kontekst pracy w Microsoft 365
Work IQ to warstwa, która buduje obraz tego, jak pracują ludzie: korespondencja, spotkania, pliki w OneDrive i SharePoint, czaty, osoby i zadania. Microsoft dodaje do tego dane biznesowe z Dynamics 365 i Power Platform. Work IQ ma cztery elementy: czat (odpowiedzi jak w Copilocie), kontekst (dane przygotowane dla agenta), narzędzia (odczyt i działania) oraz przestrzenie robocze na materiały pośrednie dłuższych zadań.
Dla zarządu ważne są trzy fakty:
- To ten sam kontekst, z którego korzysta Microsoft 365 Copilot. Jeśli firma ma już Copilota, Work IQ działa w jego doświadczeniach i agentach. Szerzej o wersjach i licencjach Copilota pisze poradnik Microsoft Copilot dla firm.
- Work IQ API jest ogólnie dostępne od 16.06.2026. Microsoft ogłosił je 2.06.2026 w trzech wariantach: A2A (współpraca agentów), zdalny serwer MCP i REST. Dzięki temu z Work IQ może korzystać także agent zbudowany poza Microsoft 365.
- Każde żądanie działa w kontekście konkretnego użytkownika. Agent widzi to, co widzi osoba, w której imieniu działa. Microsoft opisuje też silnik polityk, który sprawdza każde wywołanie narzędzia, i rejestr wszystkich wywołań.
Work IQ MCP sprowadza setki operacji do dziesięciu ogólnych narzędzi, takich jak „pobierz”, „utwórz” czy „zaktualizuj”. Wygodne dla programisty, wymagające dla zarządu: jedno narzędzie „utwórz” może oznaczać zarówno szkic notatki, jak i wysłany mail. W Copilot Studio Work IQ ma status preview i działa tylko do odczytu, dopóki administrator nie włączy operacji zapisu. To ustawienie warto zostawić wyłączone do końca pilota.
Szczegóły interfejsów, uprawnień i testów opisuje wpis Microsoft Work IQ: kontekst pracy dla Copilota i agentów.
Fabric IQ: znaczenie danych biznesowych
Fabric IQ daje agentom kontekst stanu firmy. Microsoft opisuje trzy warstwy: dane w OneLake, miary i wymiary z modeli semantycznych Power BI oraz ontologię, która nazywa obiekty biznesowe, ich właściwości, relacje i reguły. Agent nie widzi wtedy samych tabel i kolumn. Widzi „Zamówienie”, „Dostawę” i „Termin obiecany klientowi”, a do tego uzgodnioną miarę opóźnienia.
Ontologia w Fabric IQ ma status preview (stan na 6.10.2026). Można ją wygenerować z istniejącego modelu semantycznego, a wbudowany agent ontologii proponuje definicje i zmiany do przeglądu przez człowieka. Dane zostają w systemach źródłowych; ontologia przechowuje definicje i powiązania z danymi. Uprawnienia, w tym zabezpieczenia na poziomie wierszy i kolumn, nadal obowiązują.
Najczęściej używanym elementem jest dziś data agent w Fabric, ogólnie dostępny. Odpowiada na pytania o dane z lakehouse’ów, hurtowni, modeli semantycznych i ontologii. Działa tylko do odczytu i nie czyta dokumentów PDF ani DOCX. Wymaga płatnej pojemności Fabric F2 lub wyższej albo Power BI Premium P1 lub wyższej z włączonym Fabric.
Fabric IQ to narzędzie do zapisania ontologii, nie sama ontologia. Co znaczy „aktywny klient”, nadal muszą ustalić sprzedaż i finanse. Platformowo niezależne podejście opisuje poradnik o ontologii firmy. Jak ocenić Microsoft Fabric jako całą platformę danych, wraz z kosztem pojemności, wyjaśnia poradnik Microsoft Fabric. Szczegóły trzech warstw zbiera wpis Microsoft Fabric IQ: wspólny język danych biznesowych.
Foundry IQ: wiedza z dokumentów dla agentów
Foundry IQ przygotowuje dla agentów zarządzaną bazę wiedzy. Baza (knowledge base) łączy kilka źródeł (knowledge sources), na przykład SharePoint, OneLake, Azure Blob Storage albo sieć. Mechanizm agentic retrieval dzieli pytanie na mniejsze zapytania, wybiera źródła, filtruje wyniki według uprawnień użytkownika i zwraca fragmenty z cytowaniami. Jedna baza może obsługiwać wielu agentów.
To w istocie RAG w wersji zarządzanej. Jeśli nazwa RAG jest nowa, zacznijcie od poradnika o wykorzystaniu danych firmy w AI — tam jest mechanizm, koszty i typowe błędy. Foundry IQ zdejmuje z zespołu część pracy: dzielenie dokumentów na fragmenty, wektory, odświeżanie indeksu, synchronizację list uprawnień dla obsługiwanych źródeł.
Status jest mieszany. W stabilnej wersji API Azure AI Search 2026-04-01 ogólnie dostępne są źródła z indeksu, Azure Blob Storage, OneLake i sieci. Synteza odpowiedzi, wyższe poziomy planowania zapytań i rozmowa wieloetapowa pozostają w preview, a portale Foundry i Azure udostępniają agentic retrieval wyłącznie w preview (stan na 6.10.2026). Przed deklaracją „wdrożenie produkcyjne” zespół powinien wskazać, której wersji API używa.
Dwa warunki z FAQ Foundry IQ warto znać przed decyzją. Azure AI Search jest wymagany. Foundry Agent Service nie jest: bazę wiedzy można wywołać z Microsoft Agent Framework albo z własnej aplikacji. Szerszy kontekst platformy daje poradnik Microsoft Foundry, a szczegóły pilota — wpis Microsoft Foundry IQ: baza wiedzy dla agentów AI.
Web IQ w skrócie
Czwarta część rodziny dostarcza agentom aktualne informacje z publicznego internetu. Według strony produktu Web IQ jest dostępne w ograniczonym zakresie dla wybranych klientów przedsiębiorstw (stan na 6.10.2026). Nie korzysta z danych firmy, więc ma inne pytania kontrolne: jakość źródeł, świeżość i to, jakie dane firma wysyła w zapytaniu. Opisuje to wpis Microsoft Web IQ: aktualne źródła dla agentów AI.
Licencje i rozliczanie: co mówi dokumentacja
Najczęstsze pytanie zarządu brzmi: „ile kosztuje Microsoft IQ?”. Odpowiedź: nie ma takiej pozycji w cenniku. Strona produktu Microsoft IQ nie podaje ceny ani licencji. Każda część rozlicza się przez usługę, na której stoi.
| Część | Model rozliczenia | Co trzeba mieć | Źródło |
|---|---|---|---|
| Work IQ w Copilocie | w ramach licencji Microsoft 365 Copilot (doświadczenia i agenci Copilota) | licencja Microsoft 365 Copilot | Microsoft Learn |
| Work IQ API | Copilot Credits według użycia; bez osobnej subskrypcji i licencji na użytkownika; narzędzia: 0,1 Copilot Credit za wywołanie | saldo Copilot Credits, polityka wydatków w centrum administracyjnym Microsoft 365 | Microsoft Licensing |
| Fabric IQ | pojemność Microsoft Fabric | obszar roboczy z pojemnością Fabric; dla data agenta F2+ albo P1+ | Microsoft Learn |
| Foundry IQ | Azure AI Search (tokeny agentic retrieval po wyczerpaniu puli startowej) i osobno modele Azure OpenAI | usługa Azure AI Search; dla zdalnego źródła SharePoint licencja Microsoft 365 Copilot u użytkowników | Microsoft Learn |
Ważna konsekwencja: licencja Microsoft 365 Copilot nie opłaca wywołań Work IQ przez własnego agenta. Według Microsoft agenci własni i zewnętrzni są rozliczani według użycia także dla osób z licencją. Koszt części zmiennej (czat i kontekst) zależy od złożoności zapytania i nie ma jednej stawki. Dlatego w pilocie mierzcie koszt jednego zaakceptowanego wyniku, a nie cenę wywołania.
Który IQ do jakiego agenta?
Zamiast pytać „który IQ włączyć?”, zapytajcie, na czym agent opiera pierwszą odpowiedź. Karta poniżej to uproszczenie autora: pomaga wybrać źródło kontekstu do pilota, nie zastępuje projektu architektury.
| Pierwsze pytanie agenta | Źródło kontekstu do pilota | Przykład agenta |
|---|---|---|
| „Co ustalono i kto ma kolejny krok?” | Work IQ | brief przed spotkaniem, podsumowanie projektu |
| „Ile, kiedy, w jakim stanie?” | Fabric IQ (data agent, ontologia) | agent zamówień, agent marży |
| „Co obowiązuje według dokumentów?” | Foundry IQ | agent procedur zakupowych, agent HR |
| „Co nowego publicznie o rynku?” | Web IQ (jeśli macie dostęp) | przegląd zmian u konkurencji |
| Brak jasnego pytania | żaden — najpierw opis procesu | — |
Wiele dobrych agentów potrzebuje w końcu dwóch źródeł. Brief przed spotkaniem łączy ustalenia z Work IQ z liczbami sprzedaży z Fabric IQ. Dodawajcie drugie źródło dopiero wtedy, gdy pierwsze przeszło testy. Wtedy wiadomo, które z nich psuje odpowiedź.
Czego IQ nie załatwi
Microsoft IQ porządkuje dostęp do kontekstu. Nie porządkuje firmy. Cztery rzeczy zostają po Waszej stronie:
- Właściciele i definicje. Jeśli dwa działy różnie liczą marżę, agent z Fabric IQ pokaże jedną z nich, niekoniecznie właściwą. Decyzję podejmuje właściciel miary.
- Aktualność dokumentów. Foundry IQ znajdzie i zacytuje dokument. Nie wie, że procedurę zmieniono na zebraniu, a pliku nikt nie poprawił.
- Uprawnienia źródłowe. Agent działa z uprawnieniami użytkownika. Jeśli w SharePoint „wszyscy w firmie” widzą folder z wynagrodzeniami, agent też go zobaczy. Metodę ograniczania dostępu opisuje wpis do jakich danych agent naprawdę potrzebuje dostępu.
- Zgoda na działanie. Kontekst pomaga przygotować decyzję. Wysłanie maila, zmiana terminu czy zapis w systemie to osobne uprawnienie, z zatwierdzeniem i zapisem w rejestrze.
Te punkty decydują o wyniku pilota częściej niż wybór usługi. Dlatego pracę zaczyna się od procesu, a nie od konsoli administracyjnej.
Jak zacząć: jeden proces, jedno źródło, jeden test
Krok 1. Wybierzcie jedno pytanie agenta. Dobre pytanie powtarza się co tydzień, ma właściciela i sprawdzalną odpowiedź, na przykład „jaki jest stan zamówień klienta X przed rozmową?”.
Krok 2. Przypiszcie je do jednego IQ. Użyjcie karty z poprzedniej sekcji. Zapiszcie status wybranej funkcji (GA czy preview) z datą sprawdzenia oraz model rozliczenia.
Krok 3. Uporządkujcie źródło przed podłączeniem. Dla Work IQ: uprawnienia w SharePoint i Teams. Dla Fabric IQ: definicje kilku miar i obiektów z właścicielami. Dla Foundry IQ: zatwierdzone dokumenty z datą obowiązywania.
Krok 4. Testujcie trudne przypadki. Dwie osoby z różnymi uprawnieniami, sprzeczne źródła, brak dokumentu, stara wersja procedury. Oceniajcie osobno, czy agent znalazł właściwe źródło i czy dobrze je zinterpretował. Mierzcie czas pracy człowieka po odpowiedzi agenta i koszt jednego zaakceptowanego wyniku.
Krok 5. Zdecydujcie o działaniach. Dopiero po testach odczytu ustalcie, czy agent może coś zmieniać. Na start: szkic do zatwierdzenia, bez zapisu.
Jeśli po kroku 1 zarząd nie potrafi wskazać pytania ani osoby, która oceni odpowiedź, problem nie leży w wyborze IQ. Wtedy pomaga rozmowa o procesie, który naprawdę kosztuje najwięcej. Na tym polega prezentacja dla zarządu: nazwiemy proces, źródła kontekstu i ich właścicieli, niezależnie od vendora i partnera.
Mapa wpisów o Microsoft IQ
Wszystkie wpisy o rodzinie Microsoft IQ na blogu, pogrupowane według części. Na końcu wpisy powiązane, które rozwijają temat poza samą rodziną IQ.
A. Rodzina Microsoft IQ
- Microsoft IQ: jak połączyć kontekst pracy, danych i wiedzy — który rodzaj kontekstu jest potrzebny do jakiego pytania i jak zaplanować pierwszy przypadek użycia.
B. Work IQ
- Microsoft Work IQ: kontekst pracy dla Copilota i agentów — interfejsy A2A, MCP i REST, uprawnienia i testy aktualności.
C. Fabric IQ
- Microsoft Fabric IQ: wspólny język danych biznesowych — OneLake, model semantyczny i ontologia w preview.
D. Foundry IQ
- Microsoft Foundry IQ: baza wiedzy dla agentów AI — źródła wiedzy, agentic retrieval i mały pilot.
E. Web IQ
- Microsoft Web IQ: aktualne źródła dla agentów AI — źródła z internetu, różnica wobec Grounding with Bing i granica danych.
F. Wpisy powiązane
- Data agent w Microsoft Fabric: pytania do firmowych danych — agent odpowiadający na pytania o dane w Fabric.
- Azure AI Search: klasyczny i agentowy RAG — usługa, na której stoi Foundry IQ.
- Jak zbudować ontologię firmy i podłączyć do niej dane? — kolejność pracy niezależna od platformy.
- Copilot Studio: kiedy budować własnego agenta — gdzie podłącza się Work IQ i Foundry IQ do agenta.
- Microsoft Agent 365: kto pilnuje firmowych agentów AI? — rejestr i nadzór nad agentami korzystającymi z kontekstu.
- Co to jest MCP? Protokoły agentów AI — protokół, przez który agenci łączą się m.in. z Work IQ.
- Microsoft
- Agenci AI
- Dane i analityka
- Zarząd
