Zwrot i wypłata z marketplace’u tego samego dnia
Temat: Handel wielokanałowy
Zwrot powinien mieć przygotowaną decyzję w dniu przyjęcia na magazyn, a zbiorcza wypłata z marketplace’u powinna zostać uzgodniona z zamówieniami w dniu, w którym przyszedł raport. Dziś zwroty czekają na rozpakowanie, pieniądze wychodzą w ostatnim ustawowym dniu, a księgowa paruje przelew z czterystoma zamówieniami do czwartku. Agent AI przygotowuje decyzje, nazywa przyczyny i wskazuje różnice. Gesty ponad regulamin, spory z platformą i zamknięcie nierentownego kanału zostają przy ludziach.
To wpis o etapach 8 i 9 z serii o handlu wielokanałowym jako jednym systemie: zwroty i obsługa klienta oraz rozliczenie i marża po wszystkim. Tu okazuje się, co naprawdę zostaje w kieszeni.
Co dziś nie działa
— W tym tygodniu wróciło dwadzieścia sztuk tej samej sukienki. — Jaki powód wpisują klientki? — „Rozmiar nie pasuje”. — A którą tabelę rozmiarów mamy na karcie produktu? (Tę starą, sprzed dwóch kolekcji.)
Zwrot przychodzi z formularza sklepu, z panelu marketplace’u albo mailem, a paczka wraca osobno, czasem po tygodniu. Ktoś musi dopasować jedno do drugiego, rozpakować, ocenić stan towaru i zdecydować, czy wraca na półkę, do przeceny, czy do odpisu. Kiedy na rozpakowanie czeka sześćdziesiąt paczek, decyzje zapadają hurtem, a przyczyna zwrotu zostaje zapisana jako „nie pasuje”. Ten sam błąd w tabeli rozmiarów, zdjęciu albo opisie kosztuje więc co tydzień, bo nikt nie zbiera przyczyn w jednym miejscu.
Po stronie pieniędzy wygląda to podobnie. Marketplace i operator płatności płacą w cyklach, jednym przelewem, pomniejszonym o prowizje, opłaty i zwroty pieniędzy. Żeby wiedzieć, czy kwota się zgadza, trzeba rozpisać ten przelew na pojedyncze zamówienia. Prowizje i koszty dostawy leżą w innej tabeli niż przychód, a prawdziwą rentowność kanału, po odjęciu prowizji, dostaw, zwrotów i reklam, poznajecie w połowie następnego miesiąca.
Jak wygląda ten etap, gdy dane są w jednym miejscu
Zwrot jest zdarzeniem zamówienia i produktu, a nie osobnym wpisem w arkuszu reklamacji. Zna kanał, przesyłkę, kampanię źródłową i kartę produktu, więc jego przyczyna może wrócić tam, gdzie powstała. Wypłata zna zamówienia, które obejmuje, więc różnica między oczekiwaną a otrzymaną kwotą ma nazwę i numer zamówienia.
| Obiekt | Z czym się łączy | Co dzięki temu wiadomo |
|---|---|---|
| Zwrot i reklamacja | zamówienie, produkt, przesyłka, wypłata | jaka decyzja, w jakim terminie i z jakiej przyczyny |
| Zgłoszenie klienta | klient, zamówienie, przesyłka | czy odpowiedź jest w danych, czy potrzebny jest człowiek |
| Opinia | produkt, kanał, klient | które produkty i kanały psują ocenę sklepu |
| Wypłata i prowizja | zamówienie, kanał, zwrot | czy przelew zgadza się z zamówieniami i regulaminem kanału |
| Faktura i należność B2B | klient, zamówienie, warunki handlowe | ile hurt jest winien i od kiedy |
| Marża per kanał | kanał, kampania, produkt, wypłata | co zostaje po prowizji, dostawie, zwrotach i kampanii |
ERP dalej księguje dokumenty, a formularz zwrotów i panele marketplace’ów dalej przyjmują zgłoszenia. Zmienia się to, że dane z nich spotykają się codziennie, a z tych samych zdarzeń agent finansowy co tydzień liczy marżę per kanał, kampanię i produkt.
Agenci na tym etapie
Agent zwrotów i obsługi klienta
Co dziś nie działa. Sześćdziesiąt zwrotów czeka na rozpakowanie, część od zeszłego tygodnia, a pieniądze firma oddaje zawsze w ostatnim dniu terminu. Obsługa klienta w tym czasie odpisuje ręcznie na pytania, na które odpowiedź leży w statusie przesyłki.
Co robi agent. Rejestruje zgłoszenie z formularza, panelu marketplace’u albo maila, dopasowuje je do zamówienia i produktu i proponuje decyzję według prawa i Waszego regulaminu tego samego dnia, z pieniędzmi w terminie. Odpowiada na pytania „gdzie jest paczka” i „czy to pasuje” z danych, a nie z pamięci, i oddaje człowiekowi to, co wymaga człowieka. Nazywa przyczynę zwrotu: opis, zdjęcie, rozmiar, kompletacja, przewoźnik, i wysyła ją tam, gdzie trzeba coś poprawić. Dwadzieścia zwrotów jednej sukienki to zadanie poprawienia tabeli rozmiarów, a nie dwadzieścia przeprosin.
Co zostaje przy człowieku. Zwrot w granicach regulaminu i prawa rozstrzyga obsługa klienta. Gest handlowy poza regulaminem zatwierdza kierownik. O tym, czy zwrócony towar wraca do sprzedaży, idzie do przeceny, czy do utylizacji, decyduje osoba odpowiedzialna za jakość.
Czym to zmierzyć. Czasem od przyjęcia zwrotu do przelewu, odsetkiem zwrotów z nazwaną przyczyną i czasem odpowiedzi na zgłoszenie klienta.
Jak zbudować tego agenta
Agenta zwrotów i obsługi klienta budujecie tak samo jak agenta kampanii w przepisie krok po kroku: projekt albo agent w narzędziu, stała instrukcja, pliki z danymi i test na danych, które znacie. Zmienia się instrukcja i pliki. Kroki w narzędziu: Claude · Microsoft 365 Copilot · ChatGPT · Gemini.
Co dać agentowi do przeczytania:
- Zgłoszenia z formularza zwrotów, panelu marketplace i skrzynki obsługi klienta: numer zgłoszenia, data, numer zamówienia, produkt, treść.
- Zamówienia i przesyłki: numer zamówienia, data doręczenia, produkty, wartość, status przesyłki.
- Regulamin sklepu i regulaminy kanałów w części o zwrotach i reklamacjach.
- Historię klienta: wcześniejsze zwroty i reklamacje.
- Listę przyczyn zwrotu, której używacie: opis, zdjęcie, rozmiar, kompletacja, przewoźnik, wada.
Instrukcja do wklejenia:
Jesteś agentem zwrotów i obsługi klienta w sklepie sprzedającym w kilku kanałach. Czytasz
zgłoszenia klientów, zamówienia i przesyłki, regulamin sklepu i regulaminy kanałów,
historię klienta i listę przyczyn zwrotu.
Gdy przychodzi zgłoszenie zwrotu albo reklamacji, pytanie klienta, paczka zwrotna albo
opinia, zrób kolejno:
1. Dopasuj zgłoszenie do zamówienia i produktu. Zgłoszenie bez pasującego zamówienia oznacz.
2. Sprawdź termin i warunki z regulaminu, który obowiązuje w kanale zamówienia, i zaproponuj
decyzję z podaniem punktu regulaminu.
3. Na pytanie klienta przygotuj odpowiedź z danych zamówienia i przesyłki.
4. Przypisz zwrotowi przyczynę z listy i wskaż, kogo dotyczy: treści, zakupy, magazyn
albo przewoźnika.
Zasady:
- Pracuj na plikach i przy każdej decyzji podaj zamówienie i punkt regulaminu.
- Nie dopisuj zamówień, dat ani warunków, których nie ma w plikach. Brak danych nazwij wprost.
- Nie podejmujesz decyzji o zwrocie; przygotowujesz ją dla obsługi klienta. Gest poza
regulaminem zatwierdza kierownik, a ponowną sprzedaż, przecenę albo utylizację jakość.
- Niczego nie wysyłasz klientowi i nie zlecasz zwrotu pieniędzy.
Wynik: tabela zgłoszeń (zgłoszenie, zamówienie, proponowana decyzja, podstawa, termin zwrotu
pieniędzy, przyczyna) i lista wyjątków do decyzji.
Pełną kartę agenta — cel, co go uruchamia, uprawnienia, eskalację i dziennik — wypełnicie według szablonu karty agenta.
Agent rozliczeń
Co dziś nie działa. Przyszła wypłata z marketplace’u i na pytanie, czy się zgadza, odpowiedź brzmi „mniej więcej”. Dokładnie będzie wiadomo, kiedy księgowa skończy arkusz, a w piątek rano spływa kolejna paczka rozliczeń.
Co robi agent. Uzgadnia wypłaty operatorów płatności i marketplace’ów z zamówieniami, prowizjami i zwrotami pieniędzy w dniu, w którym przyszedł raport. Wskazuje różnice: zamówienie bez wypłaty, prowizję inną niż w regulaminie, zwrot pieniędzy policzony dwa razy, i przygotowuje reklamację do platformy z listą pozycji. Dla hurtu przygotowuje faktury z wydania i przypomnienia o należnościach.
Co zostaje przy człowieku. Spory o prowizje z platformą i windykację należności hurtowych prowadzi dział finansowy. Umorzenie należności i spór, który może kosztować relację z kanałem, rozstrzyga zarząd.
Czym to zmierzyć. Liczbą wykrytych rozbieżności w prowizjach platform, dniami od wydania towaru hurtownikowi do faktury i rotacją należności hurtowych (DSO).
Jak zbudować tego agenta
Agenta rozliczeń budujecie tak samo jak agenta kampanii w przepisie krok po kroku: projekt albo agent w narzędziu, stała instrukcja, pliki z danymi i test na danych, które znacie. Zmienia się instrukcja i pliki. Kroki w narzędziu: Claude · Microsoft 365 Copilot · ChatGPT · Gemini.
Co dać agentowi do przeczytania:
- Raporty wypłat od operatorów płatności i z marketplace: data wypłaty, kwota, lista zamówień, prowizje, opłaty, zwroty pieniędzy.
- Zamówienia z tego samego okresu: numer, kanał, wartość brutto, metoda płatności.
- Prowizje z regulaminów kanałów: kanał, kategoria, stawka.
- Zwroty pieniędzy zlecone przez obsługę klienta: zamówienie, kwota, data.
- Wydania hurtowe i należności B2B: dokument wydania (WZ), klient, wartość, numer faktury, termin płatności, data zapłaty.
Instrukcja do wklejenia:
Jesteś agentem rozliczeń w sklepie sprzedającym przez sklep internetowy, marketplace i hurt.
Czytasz raporty wypłat operatorów płatności i marketplace, zamówienia, prowizje
z regulaminów kanałów, zwroty pieniędzy oraz wydania i należności hurtowe.
Gdy przychodzi raport wypłaty, kończy się okres rozliczeniowy, towar zostaje wydany
hurtownikowi albo mija termin płatności hurtowej, zrób kolejno:
1. Połącz każdą pozycję wypłaty z zamówieniem po numerze zamówienia.
2. Wypisz różnice: zamówienie bez wypłaty, wypłata bez zamówienia, prowizja inna niż stawka
z regulaminu, zwrot pieniędzy potrącony dwa razy.
3. Dla różnic po stronie platformy przygotuj projekt reklamacji z listą pozycji i kwot.
4. Dla wydań hurtowych bez faktury przygotuj projekt faktury, a dla należności po terminie
projekt przypomnienia.
Zasady:
- Licz na plikach. Przy każdej sumie podaj, ilu wierszy dotyczy.
- Nie dopisuj zamówień, stawek ani wypłat, których nie ma w plikach. Brak danych nazwij wprost.
- Nie podejmujesz decyzji o reklamacji do platformy ani o windykacji; przygotowujesz ją
dla działu finansowego, a umorzenie i spór dla zarządu.
- Niczego nie wysyłasz platformie ani klientowi i nie księgujesz.
Wynik: tabela uzgodnienia (wypłata, zamówienia, kwota oczekiwana, kwota wypłacona, różnica)
i lista wyjątków do decyzji.
Pełną kartę agenta — cel, co go uruchamia, uprawnienia, eskalację i dziennik — wypełnicie według szablonu karty agenta.
Gdzie automatyzacja szkodzi
Najwięcej szkody zrobi automatyczna odpowiedź tam, gdzie potrzebny jest człowiek. Klient, który dostał uszkodzony prezent dzień przed świętami, nie powinien dostać szablonu z numerem procedury, a klient z otwartą trudną reklamacją nie powinien dostać w tym samym tygodniu maila z „polecanymi dla Ciebie”. Agent ma rozpoznać takie sprawy i oddać je obsłudze, a nie zamknąć je szybciej.
Druga pułapka to automatyczne reklamacje do platformy. Agent wskaże każdą różnicę, ale część z nich wynika z innego momentu księgowania albo z korekty, która przyjdzie w następnym raporcie. Masowe zgłaszanie takich różnic psuje relację z kanałem. O tym, co zgłaszać, decydują finanse.
Warunek brzegowy: przyczyna zwrotu ma sens tylko wtedy, gdy zwrot jest powiązany z konkretnym zamówieniem i wariantem produktu. Jeśli zwroty żyją w osobnym arkuszu bez numeru zamówienia, a ten sam produkt ma inny identyfikator w każdym kanale, agent pogrupuje przyczyny według nazw, które ktoś wpisał ręcznie. Najpierw powiązanie zwrotu z zamówieniem i jedna lista przyczyn, potem automat.
Po czym poznacie różnicę
| Miernik | Jak liczyć | Skąd dane |
|---|---|---|
| Czas od przyjęcia zwrotu do przelewu | dni od przyjęcia paczki zwrotnej na magazyn do zwrotu pieniędzy | formularz zwrotów, magazyn, bank |
| Odsetek zwrotów z nazwaną przyczyną | zwroty z przyczyną inną niż „nie pasuje” przez wszystkie zwroty | zwroty, notatki obsługi klienta |
| Stopa zwrotów per kanał i produkt | zwroty podzielone przez sprzedane sztuki w kanale i produkcie | zamówienia, zwroty |
| Rozbieżności w wypłatach | liczba i wartość różnic między oczekiwaną a otrzymaną wypłatą | raporty wypłat, zamówienia, regulaminy kanałów |
| Czysta marża per kanał | przychód minus prowizje, dostawa, zwroty, koszt towaru i kampanie, co tydzień | ERP, raporty wypłat, panele reklamowe |
Na stopę zwrotów wpływa sam produkt, jakość od dostawcy i to, jak kupują klienci w danej kategorii. Agent nie zmieni tego, że część klientów zamawia dwa rozmiary, żeby jeden odesłać. Pokaże za to, które zwroty wynikają z Waszego błędu, i to jest ta część, na którą macie wpływ. Szerzej o tym, jak cykle wypłat spotykają się z przedpłatami i sezonem, piszemy we wpisie o gotówce w sezonie.
Od czego zacząć w poniedziałek
Weźcie zwroty z ostatniego miesiąca w jednym kanale i spróbujcie każdemu nadać jedną przyczynę z krótkiej listy: rozmiar, opis, zdjęcie, kompletacja, przewoźnik, dostawca. Równolegle weźcie jedną wypłatę z marketplace’u i zapiszcie, ile godzin trwało jej uzgodnienie. Pierwsza lista pokaże, co poprawić w kartach i w magazynie. Druga liczba pokaże, ile kosztuje dziś sama wiedza o tym, ile zarobiliście.
- Handel wielokanałowy
- Zwroty
- Rozliczenia
- Marża
